رفتن به محتوای اصلی
نسخه‌ی آزمایشی · Beta

فیزیکایستگاه ۶ از ۳۰

گرما و دما · فیزیک، ایستگاه ۶

پرسشی که ایستگاه با آن شروع می‌شود

چرا پنگوئن‌ها پاهایشان یخ نمی‌زند؟

معمولاً پایهٔ پنجمحدود ۶۴ دقیقه در ۴ جلسهٔ کوتاه

سرعت را تسلط تعیین می‌کند، نه سن.

فرزندتان در این ایستگاه چه یاد می‌گیرد

  • تفاوت گرما و دما
  • دماسنج و مقیاس سلسیوس
  • رسانش، همرفت، تابش
  • عایق‌ها

درس‌های این ایستگاه

  1. دماسنج و دما (حدود ۱۸ دقیقه)
  2. گرما از گرم به سرد (حدود ۱۸ دقیقه)
  3. سه راهِ گرما (حدود ۱۳ دقیقه)
  4. رسانا و عایق (حدود ۱۵ دقیقه)

ایده‌های کلیدی

  • دماسنج، یک خط‌کشِ ایستاده

    دما می‌گوید چیزی چقدر گرم یا سرد است: آب و یخ حدودِ ۰، اتاق حدودِ ۲۰ تا ۲۵، بدن حدودِ ۳۷ و جوشیدنِ آب حدودِ ۱۰۰ درجه (°C). عددِ بعد از «زیرِ صفر» هر چه بزرگ‌تر، دما پایین‌تر: ۱۰ زیرِ صفر (−۱۰ °C) از ۳ زیرِ صفر (−۳ °C) سردتر است.
  • گرما از گرم به سرد

    گرما خودبه‌خود از چیزِ گرم‌تر به چیزِ سردتر می‌رود و وقتی هر دو هم‌دما شدند می‌ایستد؛ سرما چیزی نیست که جابه‌جا شود.
  • گرما با دما فرق دارد

    استکانِ چای دمای بیشتری از وانِ حمام دارد، ولی وان گرمای خیلی بیشتری برای دادن دارد؛ و دو لیوانِ ۲۰ درجه روی هم هنوز ۲۰ درجه‌اند. آبِ داغ و خنک را که مخلوط کنی، گرمای اضافه بینِ همه‌ی لیوان‌های هم‌اندازه برابر پخش می‌شود.
  • سه راهِ گرما و عایق

    سه راهِ گرما: با تماس (رسانش)، با جریانِ هوا یا آب (همرفت)، از دور (تابش). فلز رسانای گرماست؛ پشم، پَر و هوای به‌دام‌افتاده عایق‌اند: گرما نمی‌سازند، فقط رفتنش را کند می‌کنند.

از درس‌های همین ایستگاه

یک مثال حل‌شده

همان‌طور که در درس دیده می‌شود، این‌جا با همهٔ قدم‌ها.
مثال حل‌شدهاز درس «دماسنج و دما»

مسئله

این چهار دما را از سردترین به گرم‌ترین بچین: ظهرِ تابستانِ اهواز ۴۸ درجه، شبِ زمستانِ اردبیل ۸ درجه زیرِ صفر، لیوانِ آب و یخ ۰ درجه، کلاسِ درس ۲۲ درجه.

راه‌حل، قدم‌به‌قدم

در درس، قدم‌ها یکی‌یکی باز می‌شوند و فرزندتان پیش از هر قدم خودش حدس می‌زند.

  1. قدم ۱:
    همه را روی یک دماسنجِ ایستاده تصور کن: پایین‌تر یعنی سردتر.
  2. قدم ۲:
    فقط اردبیل زیرِ صفر است؛ پس مایعش از همه پایین‌تر است و اردبیل سردترین است.
  3. قدم ۳:
    بعد خودِ خطِ صفر می‌آید: لیوانِ آب و یخ.
  4. قدم ۴:
    نوبتِ تو: از دو تای باقی‌مانده، کلاس (۲۲ درجه) و اهواز (۴۸ درجه)، کدام زودتر می‌آید؟ اول خودت فکر کن، بعد قدمِ بعد را ببین.
  5. قدم ۵:
    ۲۲ از ۴۸ کمتر است. ترتیب: اردبیل، آب و یخ، کلاس، اهواز.

یک نمونهٔ کوچک

ابزار این ایستگاه را امتحان کنید

از درس «دماسنج و دما»
نمونه در حال آماده شدن است…
این نمونهٔ کوچکی از ابزار این ایستگاه است؛ می‌توانید همین حالا با فرزندتان امتحانش کنید: اول حدس بزنید، بعد ببینید. در درس، فرزندتان با یک پرسش و راهنمای قدم‌به‌قدم با آن کار می‌کند. چیزی ذخیره یا فرستاده نمی‌شود.

پیش‌نیازها

ایستگاه‌هایی که به این تکیه می‌کنند

  • ایستگاه ۱۶: گرمای ویژه، تغییر حالت و انبساط
  • نجوم،ایستگاه ۶: فصل‌ها و محور کج زمین
  • شیمی،ایستگاه ۹: همه‌چیز از ذره‌های ریز

روش یادگیری فکرستان و همهٔ ایستگاه‌های این مسیر: فیزیک برای کودکان

شروع با فکرستان

حساب را پدر یا مادر می‌سازد و رضایتش را همان‌جا ثبت می‌کند. فرزندتان با نام مستعار وارد می‌شود و با چند پرسش کوتاه، نقطهٔ شروعِ هر مسیر پیدا می‌شود.